Idiota - Fiodor Dostojewski

"Aby osiągnąć doskonałość, trzeba przede wszystkim wielu rzeczy nie zrozumieć."
Fiodor Dostojewski jest bez wątpienia ponadczasowym mistrzem pióra, którego utwory doskonale odzwierciedlają istotę ludzkich serc i charakterów, mimo że osadzonych w innej niż znana nam współcześnie rzeczywistości. "Idiota" to powieść, którą niejako przysłania sława "Zbrodni i kary" i "Braci Karamazow" - a nie słusznie, bo niniejsze dzieło powinno stanąć na piedestale.
Dzięki inicjatywie wydawnictwa MG mamy okazję przypomnieć sobie o klasyce literatury światowej, która trafia w nasze ręce w formie pięknych nowoczesnych publikacji, które cieszą oczy.

Głównym bohaterem jest interesująco nakreślona postać księcia Lwa Myszkina, który jest osobą niezwykle dobroduszną i pełną miłosierdzia. Jego prostota serca i pragnienie bycia prawdziwym stanowi niemal kontrast na tle społeczności, która swoją codzienność opiera na konwenansach, etykiecie i pozorach. Istotą powieści zdaje się więc wskazanie owego kontrastu społecznego, który jest wynikiem osadzenia w społeczeństwie pełnym pozorów. Jak radzi sobie dobry, szczery człowiek w takim środowisku? Można się domyśleć jak jest odbierany, dzięki trafnemu tytułowi powieści.
Dostojewski niezmiernie przenikliwie bada tajniki i zakamarki duszy, a ponadto nieśmiało wskazuje gdzie powinniśmy szukać piękna w każdym napotkanym człowieku. Autor kreśli swoją powieść wielowątkowo, dzięki czemu mamy okazję nie tylko poznać esencję przekazu związanego z główną postacią, ale także niejako zbadać i poddać własnej interpretacji zaprezentowane towarzystwo XIX wiecznej Rosji. Oprócz wątków głównych związanych z bohaterami i ich losami poznajemy wiele wyjątkowo trafnych pod względem moralizacji opowieści wplecionych w fabułę, które stanowią część snutych przez Lwa Myszkina opowiadań. Dzięki temu dostajemy niejako na tacy różne tematycznie kwestie do rozważenia i poddania refleksji, co jest znacznym wzbogaceniem i tak ciekawej powieści.
Nie obyło się ponadto w "Idiocie" bez skomplikowanych wątków miłosnych, które w ciekawy sposób poddają w wątpliwość wszelkie znane nam schematy interpretacji czy też próby zrozumienia uczuć i emocji. W efekcie dostrzec tu możemy prawdziwą paletę uczuć, które mieszają się ze sobą, są sprzeczne lub mogą prowadzić do obłędu. Znajdziemy tu miłość twórczą i destrukcyjną, nienawiść, litość i pogardę. Czegóż chcieć więcej, by powieść była interesującą?
"Idiota" Dostojewskiego jest ponadto doskonałym przykładem kunsztu literackiego, a także świadectwem geniuszu autora. Na uwagę zasługuje nie tylko kompozycja językowa, którą z przyjemnością delektować się można podczas lektury, ale także linia fabularna stanowiąca prawdziwy majstersztyk. Oczywiście biorąc do rąk niniejszą pozycję należy pamiętać o tym, że jest to dzieło klasyki literatury światowej, co oznacza, że jest kompletnie różne od tego co znamy współcześnie. W efekcie nasze przyzwyczajenia literackie są kruszone i deptane wraz z pogrążaniem się w lekturę, co na początku jest dość trudnym doznaniem. Ale wierzcie mi, warto!

"Idiota", Fiodor Dostojewski, Wydawnictwo MG, 2016.

Za tak pięknie wydaną publikację serdecznie dziękuję Wydawnictwu MG:

Bracia Karamazow - Fiodor Dostojewski

„Bracia Karamazow” Fiodora Dostojewskiego to dzieło, które od lat stoi na piedestale światowej klasyki nie bez przyczyny. Dlatego wznowienie nakładu tej pozycji jest nie lada trafnym i wartościowym wyborem.

"Bracia Karamazow" w zamyśle autora miały być zaczątkiem większego cyklu (Dostojewski podkreśla ten fakt kilkakrotnie w przedmowie nazywając tę powieść wstępem), ale niestety wkrótce po publikacji owego „wstępu” mistrz zmarł nie podjąwszy jeszcze kontynuacji dalszych części. Biorąc pod uwagę jego przedmowę do niniejszej powieści, raczej nie zakładał on, że „Bracia Karamazow” zdobędą tak wielkie uznanie na całym świecie, a co więcej staną się ponadczasową klasyką literatury światowej. Krytycy literatury wskazują nawet, że właśnie ta ostatnia powieść mistrza była jego najlepszą, a wręcz stała się swoistym arcydziełem.

Konstrukcja fabularna opiera się na pozornie prostym schemacie, który zazwyczaj wykorzystywany jest w kryminałach. Otóż występuje tu trup, kilkoro podejrzanych o różnych cechach charakterologicznych oraz najważniejsze pytanie, które scala fabułę: kto zabił?. W "Braciach Karamazow" autor przedstawia z pozoru prostą fabułę, w której spotykamy się z destrukcyjną zazdrością, rywalizacją między ojcem a synem, a w końcu z ojcobójstwem. Aczkolwiek nazwanie tej powieść kryminałem było by nader zbytnim uproszczeniem, a wręcz zdeptaniem jej wielkości. Powieść raczej udaje kryminał kryjąc pod jego pozorami ciekawość psychiki ludzkiej i analizę społeczeństwa. O teologicznych i filozoficznych aspektach powieści nie będę tu pisać, bowiem każdy powinien we własnym zakresie spróbować je odkrywać i analizować, bo z pewnością są tego warte. Dostojewski bardzo często odwołuje się tu do konkretnych osób, poglądów i sporów, z którymi się w Rosji spotykał.

Autor w niezwykły sposób potrafi zaniepokoić czytelnika swoistym charakterem i klimatem powieści. W „Braciach Karamazow” szczególnie zachwycają kompozycja fabularna i językowa, które sprawiają, że czytelnik delektuje się każdym zdaniem i z ciekawością przewraca kolejne strony powieści. Pierwszą warstwą wielowątkowych "Braci Karamazow" jest powieść kryminalna okraszona niezliczonymi niedomówieniami, milczeniem i domysłami. Autor precyzyjnie utkał sieć przyczynowo-skutkową, która przypomina genialną układankę, w której nie brakuje żadnego czynnika. Trudno jest tu nie być pod sporym wrażeniem talentu autora, który z prostego kryminału stworzył skomplikowaną i fascynującą powieść psychologiczną.

„Bracia Karamazow” to powieść genialna i warta poświęcenia jej czasu. Jej lektura jest wymagająca i potrzebna jest cierpliwość oraz zaangażowanie, aczkolwiek wszelkie te „trudy” zostaną wynagrodzone, gdyż powieść zachwyca, porusza refleksyjnie i z pewnością zostanie w pamięci na lata. Natomiast inteligenta fabuła i piękna kompozycja językowa z pewnością rozwiną gusta czytelnicze i poszerzą horyzonty.

Recenzja ukazała się również na portalu DlaLejdis.pl

Życie Charlotte Brontë - Elizabeth Gaskell

Biografia Charlotte Brontë pióra angielskiej powieściopisarki Elizabeth Gaskell należy do klasyki światowej literatury. Biografia ta jest naturalnym uzupełnieniem wiedzy o życiu i twórczości Charlotte.

Charlotte, Emily oraz Anne Brontë podczas swojego krótkiego życia na wrzosowiskach zdążyły stworzyć niezwykłe powieści, które stały się w okamgnieniu literackimi przebojami ówczesnych czasów, a współcześnie kanonami literatury światowej. Kobiety mimo sławy i podziwu, które zyskały za sprawą swoich dzieł pozostawały wierne swojej skromności i prostemu życiu z dala od przepychu i nowoczesności wielkich miast, w których zachwycano się nimi na salonach. Życie sióstr, mimo że przebiegało wśród kochającej rodziny, to jednak nie było usłane różami. Musiały się one zmagać z chorobami, śmiercią najbliższych, wiecznym brakiem funduszy i poczuciem niedostosowania. Szczęśliwe były jedynie na swoich wrzosowiskach, gdzie wiatr szeptał im do uszu historie, a mroczne niebo rozświetlał fiolet wrzosów, które były im inspiracją.

Elizabeth Gaskell miała przyjemność a nawet zaszczyt zbliżyć się do samej Charlotte na tyle blisko, by móc nazwać się jej przyjaciółką. Co zapewne jest bliskie prawdy, bo to właśnie ją osobiście ojciec sławnych sióstr poprosił o napisanie niniejszej biografii. Autorka do stworzenia tego obnażającego nieśmiałą i tajemniczą kobietę dzieła wykorzystała własne doświadczenia i obserwacje przestrzeni życiowej Charlotte, rozmowy, które prowadziły, a także wiele listów, fragmentów pamiętników oraz relacji ludzi z jej otoczenia. Wszystkie te materiały mimo że osnute kontrowersją ich ujawnienia stały się skarbem dla potomnych.

Biografia Charlotte Brontë cechuje się nie tylko przytoczeniem obrazu życia i rzeczywistości pisarki, ale także swoistym ukazaniem obrazu ówczesnej rzeczywistości społecznej, a nawet krajobrazu jej przestrzeni życiowej. Wszystko to jest niezwykle cenne i pobudzające wyobraźnię. Dzięki lekkiemu pióru autorki oraz jej zdolności przelania na papier swojego daru obserwacji możemy nie tylko poznać fakty z życia rodziny Brontë i najstarszej z sióstr, ale także poznać rzeczywistość, w której przyszło im żyć. Czytając w szczególności pierwsze części biografii czytelnik odnosi wrażenie jakoby był oprowadzany po wrzosowiskach, miasteczku, szkole, domu Chralotte, jakby osobiście poznawał ludzi z jej otoczenia. To wrażenie podglądania rzeczywistości autorki jest niezwykłe.

Mimo że na pierwszy rzut oka mogłoby się wydawać, że niniejszą biografią mogą być zachwyceni jedynie fani twórczości Charlotte Brontë lub jej sióstr, to nic bardziej mylnego. Bowiem książka ta mimo że doskonale uzupełnia i wzbogaca wiedzę na temat autorki i jej twórczości, to jest także doskonałym obrazem ówczesnej rzeczywistości, co jest szalenie ciekawe.

„Życie Charlotte Brontë”, Elizabeth Gaskell, Wydawnictwo MG, 2014.



Agnieszka Brewka

Miłość i śmierć Krzysztofa Kamila. Biografia K.K. Baczyńskiego - Wiesław Budzyński

"Krzysztof Kamil Baczyński, człowiek i poeta wielkiej wyobraźni, żarliwy wyznawca i głosiciel trudnej miłości ojczyzny, pełen niepokojów i mrocznych przeczuć, którym dawał wyraz w swych strofach, nie był lekkomyślnym chłopcem, ale człowiekiem nad wiek dojrzałym i świadomym miejsca, w którym postawiła nas historia (...)." Jerzy Ficowski

Pomimo, że życie Krzysztofa Kamila Baczyńskiego trwało niezwykle krótko, owiane jest legendą, która porusza i inspiruje ponadczasowo. Był mężczyzną pełnym niepokojów i głębokich doświadczeń, oraz jednym z najzdolniejszych i świetnie rokujących  poetów pokolenia Kolumbów. Historię młodego twórcy, który odznaczał się głębokością myśli i świadomością życia i rzeczywistości, którą wyznaczył mu los, dopełniła śmierć w Powstaniu Warszawskim.

Książka Wiesława Budzyńskiego powstała w oparciu o trwającą wiele lat wędrówkę pisarza śladami Baczyńskiego. Autor skompletował unikatową dokumentację, na którą składają się relacje osób z bliskiego otoczenia poety, dokumenty tworzące jego życiorys. Autor prezentuje nam dane o życiu Baczyńskiego rozpoczynając od rodzinnej historii, poprzez dzieciństwo, lata szkolne i małżeństwo z Barbarą, a także śmierć. Wszystko zostało tu oddane z wielką rzetelnością, co poświadczają nawet szczerze ukazane wątpliwości lub sprzeczne informacje, które badacz pozostawia do oceny samego czytelnika. Budzyński jako pierwszy biograf ujął przemianę ideową poety, oraz przedstawił motywy, które skłoniły Baczyńskiego do walki o niepodległość.

Wiesław Budzyński obnaża przed nami nie tylko świat Baczyńskiego, ale także w niesamowity sposób ukazuje Warszawę w okresie dwudziestolecia międzywojennego i okupację. Ta książka mimo że jest przesiąknięta smutkiem oraz duchem tragedii całego pokolenia, pozwala spojrzeć na Baczyńskiego jak na osobę z krwi i kości, a nie jedynie jak na legendę. Serdecznie polecam tę pozycję nie tylko fanom twórczości Baczyńskiego, lecz wszystkim tym, którzy szukają inspirujących historii oraz rzetelnego obrazu naszego kraju z okresu okupacji.

Miłość i śmierć Krzysztofa Kamila. Biografia K.K. Baczyńskiego, Wiesław Budzyński, Wydawnictwo M, Kraków 2014.

Za tę wyjątkową książkę serdecznie dziękuję:

Chyba nie mogę Pani posądzić o demonizm. Witkacy – Marek Wyszomirski – Werbart

Na polskim rynku wydawniczym pojawiła się niedawno bardzo ciekawa pozycja literacka. Postać Stanisława Ignacego Witkiewicza wzbudza ciekawość i skrajne emocje już wielu lat, a publikacji na temat jego twórczości powstało już wiele. Jednakże tym razem nie mamy do czynienia  z kolejną książką związaną z analizą i interpretacją jego prac, myśli artystycznych, czy chociażby suchą biografią, lecz opartą na faktach opowieścią o jego spotkaniu, fascynacji i relacji z Genią Wyszomirską, znaną czytelnikom jako "Asymetryczna Dama". Na stronicach tej książki znajdziecie nieznane dotąd wspomnienia jednej z jego przyjaciółek, inspirującej muzy. Wszystko to dodatkowo zyskuje na wartości, pobudzając dodatkowo ciekawość, bowiem książka została napisana przez wnuka Geni, na podstawie jej opowieści i materiałów z rodzinnych źródeł.

Książka utrzymana jest w konwencji przypominającej scenariusz filmowy. Czytelnik czuje się zatem niczym podglądacz śledzący losy Geni i Witkacego, a to wszystko na barwnym i autentycznym tle ówczesnej śmietanki towarzyskiej Zakopanego. Opowieść zaczyna się od spotkania na ulicy w gorący lipcowy dzień, gdy Witkacy po raz pierwszy ujrzał Asymetryczną Damę, co poruszyło jego artystyczne zmysły do granic wytrzymałości. Odtąd zaczynają się ich portretowe i prywatne spotkania. Autor oprócz opisu ich spotkań i relacji, doskonale przedstawił charaktery i sposoby codziennego funkcjonowania. Przez tą powieść przebija się rzetelność, wiarygodność, obiektywizm, co jest jej niewysłowionym atutem.  Mamy tu do czynienia z niezwykle plastycznym studium psychologicznym postaci. Precyzyjnie i pięknie zostają oddane rozterki bohaterów, ich wybory, a to wszystko bez osądu i krytyki.

Przeczytanie niniejszej książki było dla mnie niesamowitą podróżą w przeszłość i przygodą, którą przeżywałam wraz z bohaterami. Kompozycja językowa doskonale oddaje ówczesny klimat, społeczność bohemy, dosłownie czuło się ducha tamtej epoki i jej autentyczność. Książka napisana została na bardzo wysokim poziomie zarówno w kontekście językowym, jak i merytorycznym– jest więc idealna dla doświadczenia nowych kulturalnych uniesień.

Serdecznie polecam książkę Chyba nie mogę Pani posądzić o demonizm. Witkacy Marsza Wyszomirskiego – Werbarta. Dzięki niej możemy obcować z prawdziwie jakościową literaturą,  poszerzyć swoją wiedzę nie tylko o samym Witkacym, ale poznać obraz śmietanki towarzyskiej artystycznego światka w Zakopanem. Przy okazji znajdziemy tu także kilka znanych postaci, które dodatkowo dodadzą pikanterii opisywanym wydarzeniom.

 Chyba nie mogę Pani posądzić o demonizm. Witkacy – Marek Wyszomirski – Werbart, Wydawnictwo Novae Res, 2013, liczba stron 360.

Za książkę serdecznie dziękuję:

Banksy. Nie ma jak w domu (wyd. 2)

Kariera Banksy’ego przemawia do wyobraźni nie tylko jego licznych fanów, ale do każdego, kto kiedykolwiek miał styczność z jego pracami o społecznym charakterze. Uliczny artysta, którego liczne prace trafiły na artystyczne salony, mimo że sam jest od lat konsekwentnie anonimowy. Wydawnictwo SQN postanowiło uraczyć czytelników drugim, poszerzonym wydaniem książki "Banksy. Nie ma jak w domu". Książka skupia się na wcześniejszym okresie jego twórczości, ściśle związanym z jego rodzinnym Bristolem. Jest to jednocześnie opowieść o tym, że nie należy być obojętnym na rzeczywistość, która nas otacza.

W książce najciekawsze są opinie innych osób o samym Banksym. Inkie, czyli najbardziej znany brytyjski street-artowiec, wskazuje, że styl Banksy'ego jest „ikoniczny, polityczny, z jajem”.

„Banksy. Nie ma jak w domu”, to wyjątkowa mieszanka przewodnika, reportażu i albumu, która prezentuje profil kontrowersyjnego artysty. Jest to także najobszerniejszy zbiór jego pierwszych, często znanych tylko przez nilicznych prac, które tworzą obraz początków ścieżki artystycznej Banksy'ego. Książka jest świadectwem tego, jak wielki wpływ na kulturę i przestrzeń życia społecznego od lat wywierają prace tego artysty. Wskazuje również na cele, jakimi Banksy się kieruje w swojej pracy artystycznej oraz skąd wywodzą się jego inspiracje. Album zawiera ponad sto zdjęć jego bristolskich prac, których część nie została nigdy wcześniej opublikowana, a także fotografie samego artysty przy pracy (oczywiście z zamazaną twarzą). 

Drugie wydanie książki wzbogacono o kilkanaście stron nieznanego wcześniej

 materiału i zupełnie nowe fotografie. 

Steve Wright jest redaktorem działu kulturalnego „Venue Magazine”. W swojej książce opowiada o artystycznych korzeniach Banksy’ego.

 

Steve Wright, „Banksy. Nie ma jak w domu”, 20 listopada 2013, Wydawnictwo SQN.

Za książkę serdecznie dziękuję Wydawnictwu:

 

 

Tolkien i C. S. Lewis. Historia niezwykłej przyjaźni - Colin Duriez

 Tolkien i Lewis - znani są na całym świecie jako literackie supergwiazdy - twórcy Śródziemia i Narnii. Obydwaj odgrywali pierwszoplanową rolę w nieformalnej literackiej grupie działającej w Oxfordzie - The Inklings. Jakie były ich relacje? Co umacniało burzliwą przyjaźń tych znakomitych pisarzy?
Książka Durieza zgłębia ich wspólne losy, odkrywając przed czytelnikiem niezwykły świat wielkich pisarzy, których przyjaźń trwała, przeżywając wzloty i upadki, aż do śmierci Lewisa w 1963 roku.

 C. S. Lewis recenzując "Władcę pierścieni" Tolkiena skupił się na próbie wykładni znaczenia i funkcji literatury fantastycznej. Autor recenzji określa "wymyślone stworzenia" pojawiające się w powieści swojego przyjaciela "widzialnymi duszami", po czym zmierza do próby odnalezienia relacji między baśnią, fantastyką a rzeczywistością: 

 A człowiek w ogólności, Człowiek zmagający się z wszechświatem? Czyż w ogóle go dostrzegamy, jeśli nie zauważymy, że jest niczym bohater baśni? Wartość mitu polega na tym, że czerpie ze wszystkiego, co znamy, przywracając wszystkiemu bogactwo znaczeń, które było ukryte pod „zasłoną znajomego”. […] Umieszczając w micie chleb, złoto, konia, jabłko, drogę, nie wycofujemy się z rzeczywistości, ale odkrywamy ją na nowo.

Źródło: Cyt. za: C. Duriez, Tolkien i C. S. Lewis. Historia niezwykłej przyjaźni, przeł. A. Rudnik, Kraków 2011, s. 234. Wszystkie cytaty pochodzą z książki Durieza; w nawiasie podaję numer strony.

Książka Tolkien i C.S. Lewis. Historia niezwykłej przyjaźni stanowi wyjątkowe studium oscylujące wokół nieprzeciętnej relacji dwóch autorów, których dzieła zapadły w serca całej rzeszy fanów.  Studium to odwołuje się do obszernej i precyzyjnie wyselekcjonowanej pod kątem rzetelności zebranych faktów literatury przedmiotu, która stanowi także odrębny obszar zachęcający do dalszych poszukiwań. Miłośnicy twórczości obu Panów będą zachwyceni niniejszą pozycją, gdyż stanowi ona nie tylko opis przyjacielskiej, acz burzliwej przyjaźni obu autorów, ale także filozoficzne ujęcie ich sposobów odbierania sztuki literackiej, fantastyki, a nawet samej rzeczywistości, która w zasadzie scala to wszystko w kompatybilną całość. Osobiście odkryłam wiele interesujących kwestii związanych z postrzeganiem i analizowaniem rzeczywistości przez Lewisa i Tolkiena. Zachęcona tym na pewno sięgnę po książki Lewisa poświęcone filozoficzno-teologicznym wywodom. 

http://engint.blogspot.com/2011/01/cs-lewis-and-tolkien-friendship.html

  Autor książki bardzo umiejętnie ukazał wzajemne wpływy w twórczości obu autorów. Podkreślając, że bez Tolkiena nie mielibyśmy przyjemności poznać tajemniczej Narnii, a bez wpływu Lewisa "Władca pierścieni" nie ukazałby się drukiem. 

Książka jest stosunkowo trudna w odbiorze, więc nie czyta się jej od deski do deski, ale bez wątpienia jest to jej atutem, gdyż pełni rolę nie tylko kopalni wiedzy, ale także studni pełnej skłaniających do refleksji zagadnień o charakterze teologicznym i filozoficznym.

Polecam serdecznie!

Tolkien i C. S. Lewis. Historia niezwykłej przyjaźni, Colin Duriez, Wydawnictwo M, 2011.

Za książkę serdecznie dziękuję Wydawnictwu M:

Koszmary i fantazje. Listy i eseje – H. P. Lovecraft

„Żyję tylko po to, by uchwycić pewną cząstkę tego ukrytego, wprost nieuchwytnego piękna; piękna, które całkowicie przynależy do sfery snu i które, jak czuję, znałem blisko, upajając się nim przez długie eony przed moimi narodzinami lub narodzinami tego czy jakiegokolwiek innego świata.” H.P. Lovecraft (list do Donalda Wandreia, 21 kwietnia 1927)

Howard Phillip Lovecraft (1890-1937) jest uważany za jednego z najwybitniejszych twórców z gatunku weird fiction, a jego fikcyjny twór Cthulu (uśpione bóstwo na dnie Pacyfiku) stał się jednym z najpowszechniej rozpoznawalnych przejawów pop kultury. Książki i opowieści niniejszego autora silnie wbiły się w świadomość współczesnych ludzi, którzy pokochali jego niebagatelny styl i wyjątkową umiejętność do budowania napięcia za pomocą klimatycznych opisów i niespodziewanych zwrotów akcji.

H. P. Lovecraft będąc twórcą rozbudowanej mitologii Cthulhu stworzył ponadczasowe dzieła, których styl niewątpliwie był autorski, a same pomysły na wątki nie sposób porównać do jakichkolwiek innych. Pisarz zdawał się wskazywać, że życie jest czymś niepojętym dla ograniczonych umysłów ludzkich, a samo otoczenie człowieka oraz natura są jego wrogami. Uciekając od rzeczywistości skrzętnie konstruował swój własny świat, którego cegłami były sny, fantazje i próby podejrzenia istoty rzeczy. Twórczość Lovecrafta z pewnością jest poruszająca i niesamowicie oddziałuje na wyobraźnię, ale sama jego postać jeszcze do niedawna wydawała się bardzo tajemnicza dla polskiego czytelnika. Aż do momentu, gdy wydawnictwo SQN postanowiło wydać zbiór osobistych listów i esejów pisarza, które pozwoliły odkryć Lovecrafta na nowo.

„Według mnie poczucie nieznanego jest prawdziwą i faktycznie niezmienną — chociaż rzadko kiedy dominującą — częścią ludzkiej osobowości; jest elementem na tyle podstawowym, że nie zniszczy go nowoczesna wiedza, według której nadnaturalne nie istnieje” (list do Harolda S. Farnese, 22 września 1932)

Pisarz był w regularnym kontakcie z wieloma ważnymi dla niego osobami, z którymi łączyła go szeroka i często bardzo rozbudowana korespondencja (jego listy miewały nawet 60 stron). Z kolei jego eseje pozwoliły poznać go jako filozofa, myśliciela, który nieustannie poszukiwał życiowych prawd. Tematyka jego prac jest niewysłowienie szeroka: od spraw politycznych i filozoficznych, przez literaturę, po analizy codzienności. W tym wszystkim nadal ujawnia się jego zgrabny styl literacki, gry słowne, specyficzny humor oraz swoiste nieokiełznanie. Dlatego książka niewątpliwie stanie się niebywałą gratką nie tylko dla fanów tego autora, ale także dla tych, którzy lubują się w pociągających i dających do myślenia esejach i specyficznych kompozycjach językowych.

Źródło:http://www.figurki.net/call-of-cthulhu/2/ksiazki-opowiadania-lovecraft.php

 „Czymże jest sztuka, jeśli nie tworem powstałym z wrażeń, obrazów, uczuć oraz harmonijnych uniesień? Sztuka musi zawierać w sobie przenikliwość i piękno, nic więcej się nie liczy”

Koszmary i fantazje. Listy i eseje, H.P. Lovecraft, Wydawnictwo Sine Qua Non, Kraków 2013.

Za książkę serdecznie dziękuję Wydawnictwu Sine Qua Non:

 

Wspaniałość życia. Ostatnia miłość Franza Kafki - Michael Kumpfmuller

"Jeżeli można umrzeć ze szczęścia, bez wątpienia przytrafi się to mnie, a jeśli dzięki szczęściu można zostać przy życiu, to ja zostanę." Fragment książki

Subtelnie utkana opowieść o miłości wyjątkowej. Wyjątkowej nie tylko dlatego, że tej już ostatniej, ale przede wszystkim ze względu na to, że zmieniającej obraz rzeczywistości już na zawsze.

Kafka, to nazwisko zna zapewne każdy, a niejeden delektował się wyjątkową twórczością tego autora, która porusza do głębi wieloznacznością, reminiscencją poczucia alienacji, a także niepokojącą wizją świata, w którym jednostka jest niczym marionetka kierowana przez niezrozumiałe mechanizmy (sytuacja kafkowska). Jego twórczość literacka wywarła olbrzymi wpływ na rozwój współczesnej prozy za sprawą nowoczesnego modelu literackiego odchodzącego od realizmu oraz specyficznemu ujęciu postaci borykających się ze swoimi słabościami. Jednakże mimo tego nie każdy zdaje sobie sprawę z tego, że ten ponadczasowy prozaik zmarł przedwcześnie w wieku 41 lat za sprawą przewlekłej gruźlicy, a przed śmiercią udało mu się zaznać pełnego szczęścia- dobroczynnej i kojącej siły miłości.

W 1923 roku Franz Kafka strudzony swoją chorobą udał się do nadmorskiego kąpieliska Graal-Muritz, by podreperować stan zdrowia. Tam dane mu było poznać o piętnaście lat młodszą Dorę Diamant, która miała już do końca jego dni być jego największym szczęściem i ratunkiem od przerażającej go codzienności. Mimo że Kafka podupadał na zdrowiu coraz intensywniej, ona trwała przy nim pełna czułości, spokoju i wiary w ich miłość. To właśnie dzięki niej najtrudniejszy okres w życiu Kafki stał się również tym najszczęśliwszym, gdyż wypełnionym bezinteresowną dobrocią. Właśnie na podstawie tej prawdziwej historii Michael Kumpfmuller oparł swoją powieść o miłości wyjątkowo dojrzałej, precyzyjnie wplatając w nią swoją wiedzę o dziennikach Kafki, jego notatkach oraz ostatnich dziełach.

Dora Diamant

„Wspaniałość życia. Ostatnia miłość Franza Kafki” całkowicie mnie zauroczyła. Oczarowała mnie przede wszystkim subtelna kompozycja językowa i pełne wyrafinowanej literackości zdania oparte na prostocie przekazu. Takie zestawienie sprawiło, że niektóre fragmenty nadal krążą w mojej głowie skłaniając do refleksji i próby ich rozwinięcia, gdzieś na marginesach książki. Sama fabuła natomiast jest oparta na spokojnej analizie wydarzeń sprzed tego strasznego dnia, w którym Dorę i Franza rozdzieliła śmierć. Autor doskonale oddał klimat i prawdopodobną atmosferę tych miesięcy, które para razem spędziła. Mimo że musieli się zmagać z piętrzącymi się problemami codzienności i postępującą chorobą Kafki można dostrzec, że ich wzajemne zrozumienie, często milczące wsparcie i spokój miłości łagodziły te zmagania. Autor fantastycznie to wszystko przekazał bez zbędnego sentymentalizmu.

„Wspaniałość życia” nie jest lekturą łatwą, czy lekką, ale na pewno ważną, bo pełną ponadczasowej mądrości. Jest to proza specyficzna, której język może początkowo zdawać się trudnym w odbiorze, lecz niezwykle wartościowym. Historia, mimo że smutna (tym bardziej, że prawdziwa) wprawia w nostalgiczny, refleksyjny nastrój pozostawiając nieokreślone piętno, o którym ciężko zapomnieć. Na pewno nie jest to książka, którą można tak po prostu z zapomnieniem odłożyć na półkę.

Franz Kafka

Wspaniałość życia. Ostatnia miłość Franza Kafki, Michael Kumpfmuller, Czerwone i Czarne, Warszawa 2013.

http://www.koobe.pl/1442850,ebook,wspanialosc-zycia.htm

Alfred Hitchcock. Nieznana historia Psychozy - Stephen Rebello

"Fascynująca historia zza kulis Psychozy

– prekursora wszystkich thrillerów psychologicznych.

Nikt, ale to nikt nie zostanie wpuszczony na salę po rozpoczęciu seansu!
Obejrzyj ten film od początku albo… wcale!

oryginalne hasła reklamowe Psychozy Alfreda Hitchcocka"

Alfred Hitchcock. Nieznana historia Psychozy autorstwa Stephena Rebello poświęcona została próbie szczegółowej analizy wydarzeń związanych z powstawaniem kinowego dzieła pt. "Psychoza" Alfreda Hitchcocka. Sam reżyser próbując podkreślić siłę wydźwięku swego filmu zwykł był powtarzać: "Proszę nie zdradzać zakończenia - mam je tylko jedno". 

Na ekranach kinowych z impetem gości w ostatnim czasie film „Hitchcock”, który został nakręcony na podstawie książki, którą mam przyjemność recenzować (Alfred Hitchcock. Nieznana historia Psychozy). Książka zdradza nam sekrety i ciekawostki zza kulis powstawania filmu „Psychoza” z 1960 roku, który wstrząsając ówczesną publicznością zyskał sobie miano arcydzieła z gatunku horroru psychologicznego. Sam film z kolei, jest adaptacją powieści napisanej przez Roberta Blocha, który zainspirowany autentycznymi morderstwami postanowił napisać książkę o skomplikowanym umyśle seryjnego mordercy. Alfred Hitchcock wraz ze swoją „ekipą telewizyjną” stworzyli coś z niczego podkreślając przy tym geniusz reżysera.

Książka Stephena Rebello jest swoistą analizą wydarzeń związanych z powstawaniem filmu „Psychoza” odsłaniając przy tym sylwetki jego twórców, ówczesnej rzeczywistości filmowej, a przede wszystkim skrupulatnie rozbierając sam film na czynniki pierwsze. Warto więc przed wzięciem książki do rąk przypomnieć sobie sam film Hichcocka, by móc przyswoić sobie interpretacje danych scen oraz porównać je z rzeczywistymi zamierzeniami twórców filmu. W miarę lektury poznajemy także bliżej samego wybitnego reżysera nie tylko od strony „służbowej”, ale także jego osobowość i stosunek do sztuki filmowej. Jawi on się tu jako człowiek pełen wieloznaczności i ciętego, nieco czarnego humoru, ale przede wszystkim jako perfekcjonista. Ale także jako osoba, która zna wartość i siłę oddziaływania swoich filmów, co doskonale potrafił wykorzystać. Autor książki opisuje reżysera nie wprost, ale poprzez same sytuacje, w jakich mógł dać się poznać, a może nawet ocenić. Przez tekst przebija wielki szacunek jakim autor darzy wielkiego Hitchcocka, czego potwierdzeniem są chociażby fragmenty doceniające jego kompetencje i talent. Dowiadujemy się na przykład, że wystarczyło pokazać mu rysunkowy szkic danej sceny, a Hitchcock potrafił już ocenić jakie światło w tej scenie będzie najlepsze, jakie ruchy ją w pełni oddadzą, a nawet jaka musi być mimika aktorów. I co ciekawe podczas samej realizacji wszystkie te pierwsze spostrzeżenia okazywały się perfekcyjne. Dzięki temu scenariusz „Psychozy” uznawany był za „biały”, czyli nie wymagający wielu poprawek.

 

Stephen Rebello napisał książkę dokumentalną z kategorii „the making of”, czyli opisującą proces powstawania danego dzieła. Mimo że takie ujęcie gatunkowe zwykle determinuje wysypywanie przez autorów suchych faktów ewentualnie opatrzonych paroma ciekawostkami, w tym wypadku na pewno tak się nie stało. Bowiem autor wszystkie te informacje, analizy i interpretacje filmowe, a także wypowiedzi osób związanych z filmem „Psychoza” ujął w kompatybilną całość, która dzięki przyjemnej plastyce językowej staje się niezwykle wciągającą lekturą, którą z chęcią czyta się od deski do deski. Warto także tu zaznaczyć, że książka powstała dzięki bardzo skrupulatnie zebranym materiałom źródłowym, które autor przez lata zbierał, selekcjonował w historię nie tylko samego filmu, ale także wielu postaci. Rebello wskazuje, jak istotne znaczenie dla kina miało powstanie „Psychozy”, ale także analizuje jego sposoby odbioru na przestrzeni lat oraz jak inne dzieła inspirowały się tym filmem. Autor próbuje także przedstawić obraz samego wielkiego reżysera oraz tego, jaki miał na niego wpływ sam proces twórczy. 

Jedyne do czego mogłabym się przyczepić jeżeli chodzi o publikację, to brak autentycznych zdjęć. Bowiem byłyby one doskonałym uzupełnieniem obrazu, jaki maluje się w wyobraźni czytając tę lekturę.

Domyślam się, że miłośników suspensu i dzieł Alfreda Hitchcocka nie trzeba namawiać do lektury tej książki. „Nieznana historia Psychozy” jest książką dla miłośników dobrego kina i osób, które widziały i pokochały ten film. Bowiem bez znajomości tego kinowego dzieła lektura może okazać się nieciekawa. Zachęcam więc do obejrzenia filmu, zapoznania się z sylwetką reżysera, a przede wszystkim do próby porównania stylu autorskiego z innymi filmami Hitchcocka. 

 Alfred Hitchcock. Nieznana historia Psychozy , Stephen Rebello, Wydawnicwo SQN, 2013

 Za możliwość przeczytania książki dziękuję Wydawnictwu SQN